Go back

Jak przyspieszyć działanie laptopa

Andrzej Pająk

Komputer zaczyna pracować ociężale. Otwieranie stron w przeglądarce trwa wieczność, a dysk mieli i mieli. Wydaje się, że wszystko uległo spowolnieniu. Jeśli obserwujesz takie objawy to wszystko wskazuje, że przyszedł najwyższy czas, aby zadbać o swojego laptopa. Przedstawiamy najważniejsze sposoby, które pomogą przyspieszyć pracę notebooka. Z artykułu dowiesz się nie tylko jak przyspieszyć laptopa z Windows 10, jak poprawić wydajność notebooka w grach, ale też pokażemy jak przyspieszyć stary komputer.

Porady na temat tego jak przyspieszyć laptopa prezentujemy w porządku podyktowanym minimalizowaniem nakładów finansowych i łatwością wprowadzenia ich w życie. Zaczynamy!

Sprawdź czy nie masz wirusa

Diagnostykę nagle zwalniającego laptopa należy zacząć od upewnienia się czy przyczyna jego opieszałości nie ma swojego źródła w czynnikach zewnętrznych. Acer, hp, Asus, Dell, Lenovo – dla wirusów marka nie ma znaczenia. Kiedy zaczynamy zapuszczać się w mniej lub bardziej odległe zakamarki internetu, złośliwe kody mogą w każdej chwili przywędrować na laptopa. W rezultacie nasz notebook zamiast sprawnie pracować dla nas, może stać się komputerem zombie wykonującym zadania dla innego pana. Łamanie bez naszej wiedzy kodów czy kopanie kryptowalut skutecznie może obniżyć wydajność laptopa. Jednym ze sposobów na uniknięcie tego typu niespodzianego jest używanie sprawdzonego i zawsze aktualnego oprogramowania zabezpieczającego i regularne skanowanie w poszukiwaniu internetowych (i innych) zagrożeń.

Defragmentacja dysku

Dysk komputera można porównać do regału z książkami: wraz z upływem czasu jego półki zapełniają się kolejnymi tomami, tak samo jak przestrzeń dyskowa zajmowana jest przez zapisywane pliki. Problem w tym, że komputer, tak jak i większość z nas, ustawia nowe pozycje jedna za drugą nie przejmując się tym, że grubsze tomy lądują obok cieńszych, wyższe obok niższych, a kolejne książki z ulubionych serii są porozrzucane po wszystkich półkach. „Rosnący z czasem” regał, choć wygląda ładnie i kolorowo, to poprzez brak porządku znanego z bibliotecznych półek, po latach utrudnia nam sprawne znalezienie potrzebnej książki. Nie inaczej jest z dyskiem laptopa. Kolejne programy, dokumenty, zdjęcia zamiast tworzyć logiczne ciągi są porozrzucane po całym dysku. Taki stan rzeczy spowalnia dostęp do plików, a co za tym idzie może wpływać na szybkość działania notebooka. Jedynym sposobem, żeby było inaczej jest systematyczne porządkowanie dysku, czyli jego defragmentacja. Ułożenie danych na dysku powinno być pierwszym krokiem, jaki należy wykonać kiedy chcemy przyspieszyć starego laptopa.

Zadbaj o odpowiednią ilość wolnego miejsca

Dysk „mieli”, programy się zawieszają, a otwieranie kolejnych okien czy programów trwa wieki. To może być sygnał, że na komputerze brakuje wolnego miejsca. Ktoś może zapytać: „Ale jak to? Przecież miałem 6 giga wolnego…”. Kilka wolnych gigabajtów na dysku systemowym (tym gdzie zainstalowany jest Windows) bardzo szybko może okazać się niewystraczające. Każdy otwarty program rezerwuje dla siebie na dysku pewną przestrzeń tymczasową. Szczególnie zasobożerne bywają filmy, jakie oglądamy online. Najgorsze jest to, że często już po ich obejrzeniu i zamknięciu pamięć podręczna nie jest z automatu czyszczona. Dopiero wyłączenie przeglądarki, a czasem nawet reset komputera przywracają wolne miejsce i pierwotną sprawność działania laptopa.

Dlatego na dysku laptopa powinno być zawsze 10-15 GB wolnej przestrzeni. Poza tym, wskazane jest, aby raz na jakiś czas ponownie uruchamiać laptopa, a nie tylko zostawiać system w stanie hibernacji.

Ile masz otwartych zakładek?

To pytanie łączy się z poprzednim zagadnieniem. Bardzo często widuje się przeglądarki z 20-30 otwartymi kartami. Każda z nich to zarezerwowana pamięć i zasoby laptopa, które mogą zabierać miejsce na dysku i ograniczać szybkość działania. Dla starego, mniej wydajnego komputera może to być wręcz zabójcze. Jeśli zależy Ci na przyspieszeniu laptopa to należy unikać takich sytuacji. Zakładki ze stronami, które mogą kiedyś się przydać zawsze można dodać do ulubionych i szybko do nich wrócić. Drugim sposobem jest zainstalowanie aplikacji takiej jak Pocket, służącej do łatwego zapisywania artykułów, filmów i innych treści.

Zmiana ustawień zasilania

Nie każdy sobie zdaje z tego sprawę, ale podczas pracy na akumulatorze na szybkość działania laptopa mają też wpływ ustawienia zasilania. Jeżeli zależy nam na jak najwyższej wydajności musimy zmienić plan zasilania z takiego, w którym nacisk postawiony jest na jak najdłuższą pracę na akumulatorze, na plan stawiający na pierwszym miejscu wydajność.

Należy jednak pamiętać od dwóch sprawach:

  1. najlepszą żywotność baterii w systemie Windows zapewnia laptopowi zrównoważony plan zasilania;
  2. plany zasilania mają znaczenie tylko podczas pracy na akumulatorze.

Jak przyspieszyć laptopa w grach

Za płynność podczas grania na laptopie w największym stopniu odpowiada karta graficzna. Dlatego, aby przyspieszyć działanie notebooka w wymagających grach, do wyświetlania obrazu zawsze powinna być wykorzystywana dedykowana karta grafiki, a nie znacznie słabsza zintegrowana z procesorem.

Trzeba również pamiętać, że na szybkość pracy komputera wpływa także temperatura komponentów, takich jak procesor (CPU) i karta grafiki (GPU). Źle działający system chłodzenia powoduje nadmierne nagrzewanie układów i wystąpienie zjawiska thermal throttlingu, czyli automatycznego obniżania parametrów pracy, zabezpieczających CPU i GPU przed przegrzaniem.

Żeby zminimalizować występowanie thermal throttlingu powinno się grać na laptopie ustawionym na twardej, równiej powierzchni, np. biurku, a nie na kołdrze czy narzucie. Jeśli mimo tego notebook nadmiernie się nagrzewa warto rozważyć inwestycję w podstawkę chłodzącą pod laptopa. Umieszony na niej wentylator powinien wspomóc wbudowany w notebooka system chłodzenia.

Użytkownicy gier muszą także wykazać się odrobiną zdrowego rozsądku i dostosować ustawienia gry do posiadanego sprzętu. Uruchomienie wymagającego tytułu z najwyższej jakości detalami na zbyt słabym komputerze na pewno spowoduje spadek szybkości wyświetlania obrazu, throttling i przycinanie się gry.

Więcej RAM

8 GB RAM to niezbędne minimum, aby komfortowo pracować i grać na komputerze. Zwiększenie pamięci do 16 GB nie jest złym pomysłem, ale zyskają na tym raczej tylko gracze. Jeśli jednak planujemy montować na komputerze filmy, pracować z dużymi plikami graficznymi, a tym bardziej obrabiać grafikę 3D to 16 GB RAM staje się niezbędnym minimum. W stacjach roboczych obowiązuje zasada, że im więcej szybkiej pamięci tym lepiej. Dla kogoś, kto renderuje trójwymiarowe obiekty czy montuje film w 4K, każdy dodatkowy gigabajt pamięci operacyjnej jest na wagę złota i znacząco przyspiesza tego typu procesy.

Zamiana dysku HDD na SSD

Duży zysk w szybkości działania laptopa może przynieść wymiana magnetycznych dysków HDD na dyski półprzewodnikowe. Dysk SDD w formie modułu M.2, wyposażony w szybki interfejs PCI-Express, będzie miał bezpośredni wpływ na czas uruchamiania systemu operacyjnego, włączania gier i ładowanie poziomów.

Jeżeli w laptopie mamy dwa dyski, jeden przeznaczony na system, a drugi pełni funkcję magazynu danych to idealnie by było, gdyby obydwa były tak samo wydajne. Jednak już sama zmiana dysku systemowego starego typu na SDD będzie sporym zyskiem. Drugim wariantem jest hybrydowe rozwiązanie, łączące dysk SSD M.2 PCI-Express (np. 240-gigabajtowy) z drugim, wolniejszym dyskiem SSD SATA III (np. 512 GB).